Debaty sejmoweV Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie realizacji programu rządowego ˝Reforma górnictwa węgla kamiennego w latach 1998-2002˝ przez Bytomską Spółkę Węglową SA

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z pismem pana marszałka, przekazanym mi przez pana Michała Wojtczaka, sekretarza stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, dotyczącym zapytania posła na Sejm RP pana Józefa Korpaka w sprawie realizacji programu rządowego ˝Reforma górnictwa węgla kamiennego w Polsce w latach 1998-2002˝ przez Bytomską Spółkę Węglową SA, uprzejmie informuję, jak niżej:    1. Zarząd Bytomskiej Spółki Węglowej SA realizuje przyjęty 30 czerwca 1998 r. przez Radę Ministrów RP program ˝Reforma górnictwa węgla kamiennego w Polsce w latach 1998-2002˝ (wraz z późniejszą jego korektą). Program ten określa m.in. zadania dotyczące likwidacji kopalń. Głównymi przyczynami likwidacji kopalń są:    - wyczerpanie się udostępnionych zasobów węgla kamiennego w kopalniach oraz wysokie koszty udostępnienia nowych zasobów,    - trwała nierentowność kopalń,    - występowanie zbędnej infrastruktury techniczno-technologicznej w części kopalni (likwidacja częściowa kopalni).    BSW SA działa w oparciu o zatwierdzony biznesplan, na podstawie którego opracowywane są plany techniczno-ekonomiczne spółki na poszczególne lata jego realizacji. Plan techniczno-ekonomiczny BSW SA na rok 2001 został zatwierdzony uchwałą nr 1, zawartą w protokole NWZA BSW SA (akt notarialny z dnia 26.01.2001 r., repertorium A 598/2001). Wspomniana uchwała nakłada na zarząd BSW SA w 2001 r. m.in. zadania takie, jak:    - zakończenie wydobycia węgla w ZG ˝Bytom I˝ Sp. z o.o. do dnia 30.06.2001 r. (zapis wspomnianej uchwały nr 1 pkt 7, kwartał II lit. a).    - zakończenie wydobycia węgla z ZG ˝Brzeziny˝ Sp. z o.o. do dnia 31.12.2001 r. (zapis wspomnianej uchwały nr 1 pkt 7, kwartał IV lit.a).    Wspomniane wyżej terminy są zgodne z korektą programu rządowego ˝Reforma górnictwa węgla kamiennego w Polsce w latach 1998-2002˝, przyjętą przez Radę Ministrów w dniu 31.12.1999 r. Termin likwidacji Zakładu Usług Górniczych ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. wynika z uchwały podjętej przez zarząd BSW SA i nie jest określony w korekcie programu rządowego, gdyż nie dotyczy likwidacji zdolności produkcyjnej górnictwa.    Działania Zarządu BSW SA, pełniącego zgodnie z K.s.h. funkcję właścicielską wobec ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o., przedstawiały się następująco:    - ze względu na utrzymujące się trwałe tendencje ujemnego kształtowania się wyniku finansowego działalności (za 2000 r. strata 8 700,7 tys. zł, wniosek zarządu ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. o ogłoszenie upadłości z sierpnia 2000 r.) oraz stałego wzrostu zobowiązań ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. zarząd spółki uchwałą nr 1 z dnia 15.01.2001 r. zgromadzenia wspólników został zobowiązany do opracowania programu naprawczego działalności spółki,    - z uwagi na trudną sytuację na rynku usług realizowanych przez ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o., przejawiającą się brakiem możliwości zdobycia zleceń na roboty górnicze oraz zatrudnienia w sferze usług pozagórniczych, poza terenem działania BS SA, zarząd spółki stwierdził nierealność wykonania założeń opracowanego programu naprawczego (pismo ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. z dnia 31.01.2001 r.),    - wobec groźby zaistnienia sytuacji, w której mógłby nastąpić fakt stałej bezczynności załogi, skutkujący brakiem wpływu środków na utrzymanie istniejącego zatrudnienia spółki, zarząd Bytomskiej Spółki Węglowej SA jako właściciel podjął działania zmierzające do alokacji członków załogi ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. do czynnych zakładów górniczych Bytomskiej Grupy Kapitałowej, głównie tych, w których dotychczas świadczyli oni usługi,    - w wyniku powyższych działań w zakładach BGK w lutym 2001 r. znalazło zatrudnienie łącznie 222 pracowników ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o.,    - uwzględniając zaistniałą sytuację ekonomiczno-finansową, w jakiej znalazł się ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o., oraz wniosek zarządu spółki zgromadzenie wspólników w dniu 1.03.2001 r. podjęło uchwałę nr 2/2001 w sprawie rozwiązania spółki po przeprowadzeniu jej likwidacji,    - powołany przez zgromadzenie wspólników ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. likwidator spółki został zobowiązany do opracowania programu likwidacji spółki, w którym znalazły się również działania zmierzające do alokacji pozostałych 66 pracowników spółki. W ramach tych działań likwidatora ZUG ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. wspieranych przez zarząd Bytomskiej Spółki Węglowej jako właściciela spółki ˝Radzionków˝ pracownikom zostały przedstawione propozycje zatrudnienia. W dniu 16.03.2001 r. likwidator zapoznał pracowników z ofertą zatrudnienia w Przedsiębiorstwie Budowy Szybów w Bytomiu, do której wszyscy pracownicy odnieśli się negatywnie. W dniu 9.04.2001 r. likwidator zapoznał również pracowników z ofertą zatrudnienia w konsorcjum powstającym na bazie KWK ˝Polska Wirek˝ oraz możliwością zatrudnienia w Bytomskim Zakładzie Usług Górniczych Sp. z o.o.,    - w okresie do 15.05.2001 r. alokowano do czynnych zakładów górniczych BGK kolejne 42 osoby,    - aktualnie do alokacji pozostały jeszcze 24 osoby, głównie pracownicy administracji (18 osób) i pracownicy dołowi, przebywający na zwolnieniach lekarskich, pobierający świadczenia rehabilitacyjne itp. Prowadzone są działania zmierzające do umożliwienia skorzystania pracowników powierzchni z nowego instrumentu osłonowego, jakim jest tzw. ˝Kontrakt szkoleniowy˝.    2. Likwidacja ZG ˝Bytom I˝ spowodowana jest brakiem zasobów ekonomicznie uzasadnionych do eksploatacji przez ten zakład. Aktualnie eksploatacja prowadzona jest w bardzo trudnych warunkach geologiczno-górniczych przy jednocześnie występującym dużym zagrożeniu pożarowym. Prowadzenie takiej eksploatacji powoduje zagrożenie dla załogi zakładu górniczego, generując jednocześnie ciągłe zwiększające się straty tego zakładu.    W celu złagodzenia społecznych skutków likwidacji ZG ˝Bytom I˝ opracowany został plan alokacji 1035 pracowników załogi zakładu, który zakłada:    - przeniesienie do innych czynnych kopalń Bytomskiej Grupy Kapitałowej 472 pracowników,    - przeniesienie do KWK ˝Polska Wirek˝ 200 pracowników,    - skorzystanie z urlopów górniczych przez 363 pracowników.    Poprzez likwidację ZG ˝Brzeziny˝ Sp. z o.o. możliwe będzie udostępnienie zasobów zalegających w filarze ochronnym szybów głównych tego zakładu i tym samym zapewnienie miejsc pracy dla pracowników na obszarze gminy Piekary przez kolejne 15 lat. W przypadku dalszej samodzielnej działalności ZG ˝Brzeziny˝ i ZG ˝Piekary˝ zakończenie eksploatacji w tych zakładach górniczych nastąpiłoby w latach 2005-2007.    3. Likwidacja wymienionych w pkt. 1 niniejszego pisma podmiotów przebiega zgodnie z zapisami art. 13 do 15 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. w sprawie dostosowania górnictwa węgla kamiennego do funkcjonowania w warunkach gospodarki rynkowej oraz o szczególnych uprawnieniach i zadaniach gmin górniczych (DzU nr 162, poz. 1112 i z 2001 r. nr 5, poz. 41).    4. Jednym z podstawowych celów reformy górnictwa określonym w programie rządowym i ustawie z dnia 26 listopada 1998 r. o dostosowaniu górnictwa jest restrukturyzacja zatrudnienia w tym sektorze, przy równoczesnym prowadzeniu działań ograniczających społeczne skutki tej restrukturyzacji. Uprawnienia zapisane w art. 20 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a do e powinny być w kopalniach całkowicie i częściowo likwidowanych w pełni wykorzystywane. W związku z powyższym art. 20 ust. 4a skierowany jest do tych pracowników zatrudnionych pod ziemią oraz w zakładach przeróbki mechanicznej węgla, którzy ze świadczeń tych definitywnie nie skorzystają i równocześnie wyrażą zgodę na zatrudnienie w kopalni czynnej. Realizacja zapisów art. 22 ust. 4a następuje w drodze uzgodnień pomiędzy kopalniami spółkami w Zespole ds. przemieszczeń pracowników kopalń likwidowanych do kopalń czynnych.    5. Działania zarządu Bytomskiej Spółki Węglowej SA dotyczące nowych miejsc pracy od kilku lat koncentrują się na tworzeniu nowych podmiotów prawa handlowego, głównie w sferze usługowej. Podmioty te powstają na bazie majątku nieprodukcyjnego restrukturyzowanych kopalń BSW SA. Dla koordynacji tych działań utworzono Bytomski Holding Produkcyjno-Usługowy SA. Na koniec 1999 r. w podmiotach zgrupowanych w BHPU SA zatrudnionych było 1869 pracowników.    W 2000 r. rozszerzono działalność holdingu poprzez utworzenie Agencji Mienia Nieprodukcyjnego, której powierzono zarządzanie nieruchomościami Bytomskiej Spółki Węglowej SA oraz Bytomskiej Spółki Restrukturyzacji Kopalń Sp. z o.o. Agencja zatrudnia ok. 110 osób. Ponadto w 2000 r. utworzono spółki: ˝Skarbnik˝ Sp. z o.o. i ˝Opa-Carbo˝ Sp. z o.o. W latach 2000-2001 spółki te utworzyły łącznie ok. 150 miejsc pracy.    Rozszerzenie dotychczasowej działalności umożliwiło powołanie spółek córek i utworzenie kolejnych 70 miejsc pracy.    Do prowadzenia likwidacji kopalń BSW SA, usuwania skutków eksploatacji górniczej oraz zagospodarowania majątku nieprodukcyjnego i wyłączonego z produkcji, w dniu 9.05.2000 r. zawiązana została Bytomska Spółka Restrukturyzacji Kopalń z o.o. w Bytomiu.    BSRK z o.o. będzie prowadzić ww. działania w następujących zakładach spółki (stan na 17.04.2001 r.):    - KWK ˝Andaluzja - Julian˝,    - KWK ˝Bobrek - Miechowice˝,    - KWK ˝Centrum - Szombierki - Rozbark˝,    - KWK ˝Grodziec - Paryż˝,    - KWK ˝Jowisz˝,    - KWK ˝Powstańców Śląskich˝,    - KWK ˝Pstrowski˝.    W latach ubiegłych majątek nieprodukcyjny był głównie wnoszony aportem do utworzonych podmiotów gospodarczych, przekazywany na rzecz gmin za zobowiązania podatkowe oraz sprzedawany.    Ogółem w latach 1993-2000 w ten sposób zagospodarowano następujące składniki majątkowe:    - szpitale górnicze - 2 obiekty,    - hotele pracownicze - 15 obiektów,    - stadiony - 3 obiekty,    - boiska sportowe - 2 obiekty,    - hale sportowe - 2 obiekty,    - stołówki pracownicze - 5 obiektów,    - szkoły przyzakładowe - 6 obiektów,    - internaty - 3 obiekty.    Odnośnie do współpracy zarządu BSW SA z samorządami terytorialnymi należy stwierdzić, że zarząd BSW SA na bieżąco współpracuje z jednostkami samorządu terytorialnego, czego wyrazem jest m.in. udział w sesjach rad miejskich.    Ponadto w dniach 9 lutego 2000 r. w Bytomiu i 22 lutego 2001 r. w Piekarach Śląskich odbyły się specjalne sesje rad miejskich poświęcone wyłącznie zagadnieniom górniczym.    W najbliższym czasie przewiduje się zorganizowanie konferencji dotyczącej rozwiązywania problemów bezrobocia przez aktywizację lokalnego rynku pracy.    6. Dalsze funkcjonowanie Zakładu Usług Górniczych ˝Radzionków˝ Sp. z o.o. jest niemożliwe ze względu na zaawansowany proces likwidacji tej spółki. Funkcjonowanie ZG ˝Brzeziny˝ jest ściśle ograniczone w czasie do 2005-2007 r. z uwagi na wyczerpujące się zasoby pozwalające na ekonomicznie uzasadnione funkcjonowanie tego podmiotu. Z kolei realizacja koncepcji likwidacji ZG ˝Brzeziny˝ Sp. z o.o. pozwoli na wykorzystanie zasobów w filarze ochronnym szybów głównych tego zakładu, a tym samym przedłuży okres funkcjonowania górnictwa na terenie gminy Piekary Śląskie do roku 2015, zapewniając miejsca pracy. W związku z powyższym dalsze samodzielne funkcjonowanie ZG ˝Brzeziny˝ Sp. z o.o. jest nieuzasadnione z przyczyn technicznych, ekonomicznych i społecznych. Dalsze funkcjonowanie ZG ˝Bytom I˝ Sp. z o.o. jest niemożliwe ze względu na brak zasobów ekonomicznie uzasadnionych do eksploatacji przez ten zakład. Aktualnie prowadzona jest eksploatacja w bardzo trudnych warunkach geologiczno-górniczych przy jednocześnie występującym dużym zagrożeniu pożarowym. Prowadzenie takiej eksploatacji powoduje zagrożenie dla załogi zakładu górniczego, generując jednocześnie ciągle zwiększające się straty tego zakładu.    Z wyrazami szacunku    Podsekretarz stanu    Andrzej Karbownik    Warszawa, dnia 31 maja 2001 r.