Debaty sejmoweV Kadencja

Interpelacja w sprawie czterech nowoczesnych programów leczenia ciężkich i przewlekłych chorób, realizowanych przez NFZ w latach 2004-2005

   Szanowny Panie Ministrze! W zarządzeniu Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 8/2004 z dnia 13 października 2004 r. w sprawie przyjęcia ˝Szczegółowych materiałów informacyjnych o przedmiocie postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie szpitalne˝ znalazły się cztery programy leczenia ciężkich chorób nowoczesnymi lekami: leczenie przewlekłej białaczki szpikowej imatinibem, leczenie raka jelita grubego irinotekanem, leczenie złośliwych glejaków mózgu temozolomidem oraz leczenie chorych z rozpoznaniem reumatoidalnego zapalenia stawów o ciężkim przebiegu z zastosowaniem blokerów TNF.    Pierwszy z programów umożliwiał podanie chorym na białaczkę szpikową imatinibu, leku uważanego za przedstawiciela nowej grupy leków przeciwnowotworowych. średni czas przeżycia chorych na tę chorobę wynosi od 4 do 6 lat. Według NFZ celem programu było umożliwienie całkowitej remisji hematologicznej i uzyskanie przynajmniej większej odpowiedzi cytogenetycznej u chorych oczekujących na przeszczep szpiku, a niereagujących na leczenie standardowe. Do leczenia w tym programie mogły zostać zakwalifikowane tylko osoby od 18. do 50. roku życia.    Drugi z programów umożliwiał leczenie raka jelita grubego irinotekanem. Rak jelita grubego stanowi 9,4% wszystkich nowotworów złośliwych u mężczyzn i 10% u kobiet. Wskaźnik śmiertelności dla obu płci wynosi wg danych NFZ 0,83, a odsetek wyleczeń - poniżej 20%. Irinotekan ma działanie przeciwnowotworowe oraz wpływa na profil działań niepożądanych, co poprawia jakość życia chorego. Celem wprowadzenia programu było wydłużenie czasu do progresji choroby i poprawa jakości życia chorych z zaawansowanym rakiem okrężnicy. Do leczenia w tym programie mogły zostać zakwalifikowane tylko osoby powyżej 18. do 65. roku życia.    Trzeci z programów dotyczył leczenia złośliwych gejaków mózgu temozolomidem. Choroba ta stanowi 2% wszystkich nowotworów w Polsce. Roczna zachorowalność na glejaki w naszym kraju wynosi 1300 przypadków, w tym przypadki złośliwe ok. 600 osób. Niestety, obecna medycyna w najcięższych przypadkach tej choroby często nie może podjąć skutecznego leczenia. Temozolomid stanowi lek przeciwnowotworowy, który hamuje replikację DNA. Wg informacji NFZ u chorych na glejaki złośliwe uzyskano odsetek obiektywnych odpowiedzi na leczenie (całkowita lub częściowa odpowiedź na leczenie) wynoszący 11-47%. Największy odsetek obiektywnych odpowiedzi na leczenie obserwowano u chorych, u których chorobę rozpoznano pierwszy raz. Odsetek 6-miesięcznych przeżyć wolnych od progresji choroby we wszystkich badaniach wynosił >20%. Celem wprowadzenia programu było wydłużenie czasu do progresji chorych i poprawa jakości życia chorych z glejakiem złośliwym z wznową lub progresją choroby po leczeniu standardowym (chirurgicznym, napromienianiem i pochodnymi nitrozomocznika). Do leczenia w tym programie mogły zostać dopuszczone tylko osoby od 18. do 70. roku życia.    Czwarty z programów - leczenie chorych z rozpoznaniem reumatoidalnego zapalenia stawów o ciężkim przebiegu z zastosowaniem blokerów TNF. Jest to choroba o nieustalonej etiologi i przewlekle postępującym przebiegu. Proces zapalny obejmuje coraz większą liczbę stawów, co jest przyczyną dokuczliwych bólów oraz powoduje niszczenie struktury stawów. Szczególne znaczenie miało odkrycie czynników produkowanych przez komórki w odpowiedzi na bodziec zapalny nazwanych cytokinami. Spowodowało to powstanie nowej generacji leków o symbolu TNF. Dotychczasowe leczenie powodowało readmisje choroby w około 50% przypadków. Włączenie substancji inaktywujących TNF-alfa pozwala na uzyskanie remisji u dalszych 20-30% chorych. Do leczenia w tym programie mogły zostać zakwalifikowane tylko osoby do 55. roku życia.    Wątpliwości wzbudza nieobjęcie tymi programami leczenia osób poniżej 18. roku życia.    Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia zarządzeniem nr 49/2005 z dnia 26 lipca 2006 r. zmienił zarządzenie nr 8/2004 dotyczące programów terapeutycznych: leczenie raka jelita grubego irinotekanem, leczenie złośliwych glejaków mózgu temozlomidem, leczenie chorych z rozpoznaniem reumatoidalnego zapalenia stawów o ciężkim przebiegu z zastosowaniem blokerów TNF. W tych trzech programach zmieniono kryteria doboru pacjentów, pozwalając osobom powyżej górnego limitu wieku dostać się do programu w szczególnie uzasadnionych przypadkach, udokumentowanych przez lekarza prowadzącego i potwierdzonych przez konsultanta wojewódzkiego z onkologii dziedzinie klinicznej w trybie zgody płatnika. Obecnie Narodowy Fundusz Zdrowia zniósł wszystkie ograniczenia wiekowe w tych programach.    W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:    Czy zarządzenie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z października 2004 r., ograniczające dostępność leczenia w tych programach osób starszych było zgodne z obowiązującym wtedy prawem?    Czy obecnie istnieją przepisy prawne zakazujące takich praktyk?    Czy metody leczenia chorych w tych programach w Polsce są zgodne z standardami leczenia w Unii Europejskiej?    Czy osoby poniżej 18. roku życia, chore na te choroby, są dalej pozbawione możliwości leczenia tymi nowoczesnymi metodami, a jeżeli tak, to czy Narodowy Fundusz Zdrowia i Ministerstwo Zdrowia planują zmiany w tym zakresie?    Z poważaniem    Poseł Jarosław Jagiełło    Warszawa, dnia 21 czerwca 2006 r.