Debaty sejmoweV Kadencja

Interpelacja w sprawie budowy więzień w ramach partnerstwa prywatno-publicznego

   Właściwie prowadzona polityka karna wymaga polepszenia warunków odbywania kary i budowy nowych więzień. Wieloletnie zaległości w tym względzie nie są łatwe do szybkiego odrobienia. Przy liberalnej polityce karnej w więzieniach nastąpiło 20 proc. przeludnienie, a na wolności przebywa 38 tys. prawomocnie skazanych przestępców, oczekujących na odbycie kary. Jak widać, konieczna jest budowa nowych więzień. Stawia to nowy rząd przed poważnymi problemami. Jednym ze sposobów na wyjście z tego problemu jest budowa prywatnych więzień, przy czym, pisząc o prywatnych, mam na myśli także te, które mogą działać na podstawie partnerstwa prywatno-publicznego (ppp). Ustawa o partnerstwie publiczno-prawnym, która weszła w 2005 r., pozwala na takie rozwiązania, ale brak jest do tego przepisów wykonawczych. Brakuje też w Polsce doświadczeń z tego typu rozwiązaniami. Zapewne minie jakiś czas, zanim wypracowane zostaną najwłaściwsze formy i zasady, jednak kierunek takich rozwiązań nie budzi kontrowersji.    Idea powołania prywatnych więzień nie jest nowa, jej autorem jest Jeremy Bentham, XVIII-wieczny brytyjski filozof. Po raz pierwszy idea ta doczekała się realizacji w Stanach Zjednoczonych dopiero w latach 80. XX w. Budowa prywatnego więzienia jest inwestycją wielomilionową (koszt budowy prywatnego więzienia wraz z zakładem produkcyjnym o powierzchni 40 tys. m2 szacuje się na 150 mln zł). Koszt utrzymania więźniów ponosi państwo. Inwestycje budowane przez prywatny kapitał są dochodowe i nie było dotychczas przypadku bankructwa. Tak przynajmniej pokazuje praktyka w Stanach Zjednoczonych. Na całym świecie takich placówek powstało ok. 250 (w USA, Wielkiej Brytanii, Kanadzie, Nowej Zelandii, Niemczech, ale także w Czechach). W dobie obecnej prywatne (a więc działające także w ramach ppp) są w Polsce szpitale, szkoły, przedszkola i wiele innych instytucji sektora usług publicznych. Pierwsze prywatne więzienie w naszym kraju ma powstać pod Zieloną Górą. Wybuduje je firma Projekt Finance, która będzie zatrudniać więźniów w fabryce materiałów budowlanych. Prezes firmy Marceli Król zapowiada na łamach ˝Newsweeka˝ (7/2006) plany powstania takiego więzienia pod Białymstokiem.    Na prywatnych więzieniach zarobi przedsiębiorca, państwo oszczędzi na wydatkach (koszty budowy ponosi prywatny przedsiębiorca), a dodatkowo rozwiąże to problem z brakiem miejsc w więzieniach, co umożliwi prowadzenie skuteczniejszej polityki karnej. Ocenia się, że prywatne więzienia są już na etapie budowy tańsze o co najmniej 20 proc. Znacznie tańsze są także w eksploatacji. Są też skuteczniejsze w wypełnianiu swej funkcji. Dla przykładu oblicza się, że statystyka ucieczek z prywatnych więzień w Wielkiej Brytanii jest kilkakrotnie niższa niż z więzień państwowych (wynika to m.in. z przyjętych regulacji - za ucieczkę więźnia z prywatnego więzienia w Wielkiej Brytanii właściciel więzienia płaci karę w wysokości 60 tys. funtów).    Wobec powyższego uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:    1. Jakie są potrzeby Ministerstwa w zakresie budowy więzień?    2. Jakie jest stanowisko Ministerstwa do idei budowy prywatnych więzień (budowanych w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego)? Jaką politykę zamierza prowadzić Ministerstwo w tej kwestii?    3. Czy budowa więzień w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego wymaga dodatkowych regulacji prawnych?    4. Czy są już wstępne ustalenia na temat powstania prywatnego więzienia na Podlasiu?    Z wyrazami szacunku    Poseł Roman Czepe    Warszawa, dnia 22 lutego 2006 r.